SAĞLIK » ÇOCUK GÖĞÜS HASTALIKLARI

« önceki sayfaya dön

Bademcik (Tonsil) Sorunları

tonsil_anatomiTonsiller vücudun savunma sisteminin bir parçası olan lenfoid sistemin elemanlarıdır ve farinksin her iki yanına yerleşmiş olarak bulunurlar.

Lenfoid sistemin elemanı olmaları nedeni ile burun ve ağız yolu ile alınan mikrobiyal ajanlara karşı savaşmada rolleri olduğu düşünülür ancak tonsilleri alınmış bir kişide enfeksiyonlara artmış bir yatkınlık gözlenmez. 

Bu bölümde, bademciklerin çocuklardaki görevi ve hastalıkları anlatılacaktır. 

Bademcik Nerede Bulunur ve Görevi Nedir ? 
Bademcikler (tonsiller) ağzımızı açtığımızda dilimizin arkasında görünen boğaz arka duvarının (farenks) her iki yanına yerleşmiş olarak bulunurlar.

Büyümeleri durumunda farenkse doğru yaklaşarak burundan soluk alıp vermeye karşı engel oluştururlar.

Bademcikleri büyüklüklerine sıklıkla geniz eti (adenoid) büyüklükleri de eşlik ederek soluk alıp vermedeki bu zorlanmayı arttırıcı rol oynar.

 

 

tonsil

Bağışıklık sisteminin birer elemanı olan bademcikler, vücutta bir çok yerde bulunan lenf bezleri arasında yer alır. Lenf bezlerinin görevleri arasında yer alan, antikor üretimine katkı sağlamak ve ağız-burundan alınan mikropların süzülmesi gibi görevleri vardır. 

Bademcik Neden Büyür ?
Yukarıda da bahsedildiği gibi geniz eti boğaz ve burun enfeksiyonları karşı koruyucu rol oynar. Ancak bu enfeksiyonlar sırasında kapasitesini arttırmak için büyürler. Enfeksiyon ile tetiklenen büyüme dışında yaş ile normal bir büyüme sürecine de giren bademcikler 3 yaş sonunda en büyük hale gelip 6 yaşından sonra küçülürler ve 12 yaşında erişkin şekil ve boyutunu alırlar. 

Bademciklerin normal süreç dışında büyümesine neden olan durumlar arasında en sık gözlenen yineleyen üst solunum yolu enfeksiyonları yer alır. Özellikle sık antibiyoterapi kullanımı bu durumda bademciklerin büyümesini arttırır. Allerji varlığı da bademciklerde büyümeye neden olur. Çok daha nadiren kanserler bademciklerde büyüme nedeni olabilir. 

Bademcik Büyüklüğü  Bulguları Nelerdir ?
Bademcik büyüklüğünün en sık görülen sonucu, solunum yolunda tıkanmaya neden olmasıdır. Sıklıkla geniz eti büyüklüğü de bu duruma eşlik ettiği için burun tıkanıklığı ve ağızdan solunum ortaya çıkar. Uykuda ağızdan solunum, zaman zaman horlama ve uyku sırasında ara ara nefes durmaları (uyku apnesi) görülebilir. Nefes tutmalar sonrasında çocuk iç çeker tarzda nefes alarak hava yolunu açmaya çalışır.   

Bu zor nefes alma sırasında kasların çalışması ve metabolizma artışı ortaya çıkar. Bu nedenle de uykuya ilk dalındığı 1-2 saat içinde aşırı terleme görülebilir. 
Ciddi bademcik büyüklüğü olan çocukların uyku kaliteleri bozulur. 

Çocukların büyümesine en önemli katkısı olan dönemler uyku dönemleridir çünkü bu dönemde büyüme hormonu salgılanır. Ancak uyku kalitesi bozulmuş ve ara ara nefes açlığı içinde uyanan çocuğun büyüme hormonu salgısı bozulur. Sonuçta ise büyümede geri kalma görülebilir. 

Uyku kalitesi bozukluğunun önemli bir başka sonucu da sabah dinlenmeden uyanan çocuğun okul başarısında ve dikkat kapasitesinde düşme ortaya çıkarmasıdır. Gündüzleri uykulu, huzursuz ve yorgun olma eğilimindedirler.

Bademcikler Ne Zaman Ameliyat Edilmelidir ?
Bademciklerin geniz eti ile birlikte ya da tek başına büyüklüğü uyku apnesi nedeni olduğu zaman ameliyat edilmelidir. Mutlaka geniz eti ile ameliyat edilmesi gereklideğildir. Hatta birlikte alınmasa daha iyi olur. Bunun dışında sık tonsillit (bademcik iltihabı) görülüyor ise ameliyat edilme gereksinimi ortaya çıkar.

Buna karar verecek olan izleyen doktor olmalıdır. Hatta ideal olanı çocuk doktoru ile KBB uzmanı birlikte karar vermelidir. 

Bademcik ameliyatı düşünülen çocuğun KBB uzmanı tarafından ameliyat edilmeden önce bir Çocuk Alerji ve Solunum uzmanı tarafından görülmesi önem taşır. Bu hem bademcik büyüklüğüne neden olan alerji gibi bir neden var ise onun ayırd edilmesi açısından önem taşır hem de gereksiz ameliyatları önlemeye yararlı olur.

Sonuçta, bademcikler lenfoid sistemin bir elemanı olup enfeksiyon temizlenmesinde rol oynarlar ve gereksiz ameliyattan olabildiğince kaçınılmalıdır. Bir çok alerjisi yada bağışıklık sistemi olan çocuk gereksiz olarak ameliayat edildikten sonra görülmektedir.

 

Prof. Dr. Hasan YÜKSEL

 

YASAL UYARI : www.gelisimuzmani.com'un içeriği ziyaretçilerini bilgilendirmeye yönelik hazırlanmış olup sağlıkla ilgili konularda tıbbi teşhis, tedavi veya reçete bilgisi özelliği taşımaz. www.gelisimuzmani.com sağlıkla ilgili tüm konularda en doğru bilginin doktorundan öğrenilebileceğini savunur. Sitemizdeki bilgiler bu amaçla kullanılmamalıdır.

Sizde Yorum Yapın!

Adınız Soyadınız
:
E-Mail Adresiniz
:
Yorum Başlık
:
Yorumunuz
:



Bu Yazıyla İlgili Yorumlar

Bunlar da İlginizi Çekebilir

En Çok Okunan Yazılar

Gaucher Hastalığı

http://www.mpsturk.org/GaucherHastaligi.aspx... » Devamını Okuyun!

Enfeksiyon Hastalıklarında Beslenme

Hastalıklarda beslenme ilkeleri bilinirse, çocuğun beslenmesi de sorun olmaktan çıkacaktır.... » Devamını Okuyun!

Bulaşıcı Hastalıklar Listesi

Bulaşıcı hastalık ya da enfeksiyon hastalıkları, intaniye olarak da bilinir, hastalık yapıcı herhangi bir yolla insana geçme özelliğindeki mikropların... » Devamını Okuyun!

Depo Hastalığı

Lizozom hastalıkları tüm dünyada onbinlerce kişiyi etkileyen bir kalıtsal hastalık grubudur.... » Devamını Okuyun!

Akraba Evliliği ve Genetik Hastalıklar

İnsan 23 çift kromozomdan ibarettir. ... » Devamını Okuyun!

Fenilketonüri (Zeka Testi)

Kalıtsal bir metabolik hastalıktır.... » Devamını Okuyun!

Hemofili

Kalıtsal bir hastalık olan hemofili ıamayla ortaya çıkan hastalıkların de bilinen en eski örneğidir. ... » Devamını Okuyun!
GelisimUzmani.Com web sitesi;
Gelisimuzmani.com kullanıcıyı bilgilendirmek amacıyla içeriğini hazırlamaktadır. Sitede yer alan bilgiler doktor tedavisinin yerini tutamaz.

Bu bilgiler şahsi tanı ve tedavi yöntemi olarak değerlendirilmemelidir. Sitedeki kaynaklardan yola çıkarak ilaç tedavisine baslanmamalı ve tedavi değiştirilmemelidir.

Bu sitede yer alan yazılar kaynak gösterilmeden, kısmen de olsa kullanılamaz.

İlgili Linkler;
» Site Kullanım Koşulları » Gizlilik Politikası » Üyelik Sözleşmesi